W dniach 2 i 3 października 2010 r. (sobota - niedziela) krakowskie Wydawnictwo COMPASS organizuje kolejną już - IX - edycję zawodów pod nazwą "ODYSEJA".

Bazą tej edycji maratonu będzie Gródek nad Dunajcem malowniczo położony nad Jeziorem Rożnowskim. Będzie on świetnym punktem wypadowym na tereny Pogórza Rożnowskiego, które zapewnią odpowiednio atrakcyjną i trudną arenę dla zmagań uczestników.

"AST Odyseja Jesienna 2010" będzie dwudniowym Maratonem Rowerowym na Orientację, w którym startują dwuosobowe zespoły.

W kolejnych edycjach zawodów organizatorzy starają się wybierać rejony o najwyższych walorach terenowych i turystycznych. Nazwy wcześniejszych "Odysei" mówią same za siebie: Jurajska, Ciężkowicka, Świętokrzyska, Kłodzka, Niepołomicka czy Olkuska. Dzięki odpowiedniemu umieszczeniu punktów kontrolnych zawodnicy w czasie jazdy zobaczą wiele lokalnych atrakcji turystycznych i poznają okolice, w których rozgrywany jest maraton. A tereny wokół Jeziora Rożnowskiego: od Czchowa przez Tarnów, Ciężkowice po Grybów i Nowy Sącz to jeden z najpiękniejszych i najciekawszych obszarów Pogórzy Karpackich do eksplorowania na rowerze. Zapewniają także odpowiedni stopień trudności technicznych, tak aby każdy z zawodników miał satysfakcję z ukończenia imprezy.

Do udziału w zawodach organizatorzy zapraszają wszystkich jeżdżących na rowerze. Ukończyć zawody mają szansę także zupełni nowicjusze. Wystarczy do tego "niedzielna" kondycja oraz podstawowa umiejętność posługiwania się mapą turystyczną w terenie. W tego typu zawodach nie ma oznaczonej trasy. Zespół na starcie otrzymuje mapę z zaznaczonymi punktami kontrolnymi, które trzeba odnaleźć i zaliczyć. Kolejność zaliczania oraz przejechana trasa zależą tylko od umiejętności nawigacyjnych członków zespołu. A satysfakcja na mecie z odnalezienia punktów i poznania ciekawych okolic jest ogromna.

Podczas dwudniowych zawodów zadaniem zawodników będzie pokonanie trasy wyznaczonej w terenie w postaci punktów kontrolnych, zaznaczonych na turystycznej mapie w skali 1:50 000.
Organizatorzy proponują trzy trasy dostosowane wymaganiami nawigacyjnymi i kondycyjnymi do zróżnicowanych umiejętności uczestników:

Orienteering Maraton

trasa adresowana do „rajdowców”, miłośników MTBO, uczestników imprez na orientację, stosunkowo trudna pod względem nawigacyjnym, o łącznej długości ok. 175 km

MTB Maraton

trasa adresowana do uczestników maratonów rowerowych, bardzo łatwa pod względem nawigacyjnym, oparta o szlaki turystyczne i główne szlaki komunikacyjne o łącznej długości ok. 200 km

Rekreacyjna

krótka trasa adresowana do początkujących i mniej zaawansowanych rowerzystów, pod względem nawigacyjnym bardzo łatwa, o łącznej długości ok. 100 km.

Zarówno trasę MTB Maraton jak i Rekreacyjną bez większych problemów pokonają osoby korzystające z map turystycznych podczas zwykłych wycieczek pieszych czy rowerowych.

Impreza odbywa się przy wsparciu finansowym Województwa Małopolskiego.

Więcej informacji oraz zgłoszenia na stronie organizatora Odysei

MTBO, czyli Rowerowa Jazda na Orientację

Historia MTBO

MTBO (ang. Mountain Bike Orient) powstało jako oczywista ewolucja Biegu na Orientację i od niego przejęło główne założenia. Takie biegi rozgrywane są już od końca XIX wieku. Początkowo była to dyscyplina wojskowa, ale szybko się „ucywilizowała”. Kolebką orienteeringu jest Skandynawia i tam do dzisiaj są one najpopularniejsze. Jednak idea zawodów rozprzestrzeniła się szybko na cały świat.

Formuła zawodów

Zawody tego typu polegają na tym, żeby jak najszybciej na podstawie specjalnej mapy znaleźć punkty kontrolne rozmieszczone w zróżnicowanym terenie. W rowerowej odmianie nie biegamy tylko jeździmy na rowerze, najczęściej górskim. W Polsce w Rowerowej Jeździe na Orientację rozgrywane są: Mistrzostwa Polski (MP), Indywidualny Puchar Polski (IPP), Drużynowy Puchar Polski (DPP), Grand Prix Polski (GPP), Puchar Polski w Maratonach (PPM), Puchar Najmłodszych (PN), Ogólnopolski Turniej Uczniowskich Klubów Sportowych (OTU).
Rowerowa odmiana „orientacji” jest u nas jeszcze młodą dyscypliną i od organizatora w dużym stopniu zależy, jak zawody będą wyglądały. Najczęściej trwają jeden lub dwa dni i biorą w nich udział zawodnicy samodzielnie lub dwuosobowe zespoły. Aby rywalizacja była sprawiedliwa organizator wprowadza podział według płci i wieku uczestników. W „Odysei” startują zespoły dwuosobowe i do wyboru są trzy typy trasy: długa z trudniejszą nawigacją, bardzo długa z łatwą nawigacją oraz krótka z łatwą nawigacją. Długość dystansu organizator określa w przybliżeniu, gdyż - to właśnie jedna z największych zalet tego typu zawodów – rzeczywisty dystans zależy od trasy obranej przez każdy z zespołów. „Odyseja Wiosenna 2010” będzie trwała dwa dni. Pierwszy z nich to zawody typu scorelauf, czyli zaliczanie punktów w dowolnej kolejności. W drugim kolejność będzie narzucona przez organizatora, a zespoły wybierają tylko trasy dojazdowe do kolejnych PK. Ze względu na duże zaplanowane dystanse „Odyseję 2010” trzeba nazwać Maratonem w Rowerowej Jeździe na Orientację.

Punkty kontrolne (PK)

Punkt kontrolny to jakieś charakterystyczne miejsce w terenie, które zawodnicy muszą odnaleźć w czasie jazdy. W przypadku biegu na orientację są to szczyty gór, skrzyżowania dróg, wieże, kapliczki itp. Natomiast w przypadku zawodów rowerowych punkty kontrolne zawsze zlokalizowane są przy ścieżkach i drogach. Nie są one nigdy „chowane” przed zawodnikami, czyli nie trzeba ich szukać w najgęstszym lesie, w krzakach czy w głębokich parowach. Każdy PK jest zawsze oznaczony tzw. „lampionem” i kodem lub numerem punktu. Kształt lampionu stanowi graniastosłup o podstawie trójkątnej i boku o wymiarach 30 x 30 cm, który jest podzielonym wzdłuż przekątnej na górną białą i dolną jaskrawopomarańczową część. Lampion zawieszony jest na specjalnym stojaku lub na gałęzi, płocie itp.
Przy lampionie umieszczone jest to, co na PK najważniejsze – coś co potwierdzi obecność w tym miejscu. System potwierdzania może być prosty i tradycyjny (papierowy) lub elektroniczny. W pierwszym przypadku - stosowanym także podczas "Odysei" - zespół na starcie dostaje od organizatora kartę startową, podzieloną na kratki przyporządkowane poszczególnym PK. Zadaniem zespołu jest odbicie specjalnym dziurkaczem (tzw. perforatorem) unikalnego kodu (na każdym PK innym) w odpowiednich kratkach. Dzięki temu na mecie sędziowie mogą sprawdzić czy wszystkie PK zostały zaliczone. Na prestiżowych zawodach coraz częściej spotyka się elektroniczne systemy zaliczania punktów. W tym przypadku zespół wyposażony jest w niewielkie urządzonka (czipy), które wystarczy na momencik umieścić w specjalnej bazie na PK. W czipie zostaje zapisana informacja o czasie pobytu na PK. Na mecie odczytuje się zawartość pamięci czipa, natychmiast otrzymując wszystkie potrzebne informacje.

Mapa

Aby można w ogóle było znaleźć punkty kontrolne potrzebna jest specjalna mapa. Dla potrzeb rowerowej odmiany orienteeringu stosuje się specjalne mapy z oznaczeniami przejętymi z zawodów biegu na orientację lub zwykłe turystyczne mapy z zaznaczonymi PK. Skala map specjalnych zaczyna się od 1:3'500, przez 1:5'000, 1:10'000, 1:15'000 po 1:20'000. Mapy turystyczne mają najczęściej skalę 1:50'000. Im większa skala mapy tym więcej szczegółowych informacji możemy z niej wyczytać. Jednak już mapa w skali 1:50'000 zapewnia wystarczającą ilość szczegółów i umożliwia bezproblemowe odnajdywanie punktów charakterystycznych w terenie oraz tych z terenu na mapie. Najważniejszymi informacjami zaznaczonymi na mapie są lokalizacje Punktów Kontrolnych. Są one oznaczane jako okrąg o średnicy 6 mm, którego środek dokładnie wyznacza miejsce ustawienia punktu kontrolnego. Kolejne punkty są ponumerowane i mogą być połączone ze sobą liniami prostymi, gdy kolejność ich zaliczania jest narzucona przez organizatora. Na mapie zawsze podana jest jej skala oraz cięcie warstwicowe, czyli różnica wysokości, na jakiej wykreślono dwie sąsiednie warstwice (brązowe linie na mapie). Symbolem określającym cięcie warstwicowe jest litera "e" (łac. equidistant). Zazwyczaj stosuje się e = 5 m, a w terenie bardziej płaskim e = 2,5 m. Dodatkowo na mapie może być umieszczona legenda opisująca użyte kolory i oznaczenia, klasyfikacja szlaków rowerowych według ich szerokości i przejezdności, wykaz lokalizacji PK (np. 1 – skrzyżowanie dróg, 2 – róg lasu, 3 – szczyt wzgórza itp.), kolejność zaliczania PK i inne informacje.
Bardzo ważne jest to, że oznaczenia i kolory używane w specjalnych mapach do BNO i RJnO różnią się od tych, które stosowane są na mapach turystycznych. Odpowiednie kolory oznaczają przejezdność i przebieżność danego terenu. I tak np. las oznacza się aż czterema kolorami: od białego (las o zwykłej przebieżności), przez jasno-zielony (las o utrudnionej przebieżności), zielony (las o złej przebieżności) aż po ciemnozielony (las o bardzo złej przebieżności). Kolorów żółtych w połączeniu z odpowiednim kratkowaniem używa się do oznaczania terenów otwartych i półotwartych, a ciemnozielony oznacza teren zabudowany. W mapach do RJnO uzywa sie praktycznie 4 kolorów ; biały - las, zielony - gesty las, żółty - przestrzeń otwarta ( pola, łąki, nieuzytki, itp), niebieski - obiekty wodne
Zawodnicy otrzymują mapy dopiero na minutę przed startem. Muszą wtedy błyskawicznie zapoznać się z trasą, wybrać drogę dojazdową do pierwszego punktu, a w przypadku zawodów scorelauf zdecydować o kolejności zaliczania punktów.
"Odyseja 2009" zostanie rozegrana przy użyciu specjalnego wydania mapy turystycznej (kolorowej) w skali 1:50'000, stanowiącej fragment mapy “Jura Krakowsko-Częstochowska” Wydawnictwa Compass.

Sprzęt

Oczywiście rower i obowiązkowo kask. Natomiast do sprzętu specjalnego używanego w czasie RJnO należą kompas i mapnik. Bez kompasu niemożliwe jest orientowanie mapy względem kierunku północnego. Drugim bardzo ważnym elementem wyposażenia jest mapnik. Musi on ułatwiać częste i bezproblemowe „czytanie” mapy a równocześnie ochraniać ją przed potarganiem i zamoczeniem. Prostszy i tańszy jest „miękki” mapnik wieszany na szyi lub na kierownicy. Takie rozwiązanie ma dwie wady: żeby coś zobaczyć trzeba oderwać jedną rękę od kierownicy a mapa nie może być na bieżąco orientowana zgodnie ze zmianami kierunku jazdy. Obie te wady likwiduje specjalny mapnik mocowany na kierownicy. Ma on sztywną tackę zabezpieczającą mapę przed wodą i uszkodzeniami. Dodatkowo tacka ta jest obracalna i daje się łatwo ustawiać, dzięki czemu cały czas mapa może być zorientowana zgodnie z kierunkiem jazdy.

Więcej informacji organizacyjnych na stronie organizatora zawodów.